Berichtenverkeer & administratie Archieven - Ketenbureau i-Sociaal Domein

Ketenbureau update september

Het sociaal domein staat niet stil, dus hoog tijd om je bij te praten. Het laatste nieuws brengen we je als eerste: we lanceren drie digitale Ketenbureau Assistenten. Deze assistenten geven je snel antwoord op praktische vragen binnen de Jeugdwet en Wmo. Verder is het programma van de Week van de Standaarden bekend en dat betekent dat je je weer kunt inschrijven voor de verschillende webinars. Verder vind je in deze nieuwsbrief onder meer: De ALV van de VNG stemt in met nieuwe Contractstandaard hulpmiddelen Wmo Jouw mening telt! Doe mee met de evaluatie over het LARR of vul de enquête in over de effecten van de contractstandaarden Concept Handreiking productieverantwoording kleine aanbieders is klaar. Lees hier de hele update.

Drie digitale Ketenbureau Assistenten gelanceerd

Heb je een praktische vraag over de uitvoering van de Jeugdwet of Wmo? Soms heb je geen uitgebreid advies nodig. Je wilt gewoon snel antwoord, zodat je weer verder kunt met je werk. Daarom hebben we drie digitale Assistenten van het Ketenbureau i-Sociaal Domein gelanceerd. Deze nieuwe assistenten helpen je direct op weg. Er is de Assistent Woonplaatsbeginsel (Jeugdwet), de Assistent Berichtenverkeer en Zorgadministratie (Jeugdwet), en de Assistent Inkoopmonitor (Jeugdwet en Wmo).

Snel antwoord met de digitale Ketenbureau Assistenten

De eerste 3 digitale Ketenbureau Assistenten zijn nu te gebruiken:

Persoonlijke expertise en snelle digitale ondersteuning

Zo combineren we persoonlijke expertise met slimme digitale ondersteuning. We brengen partijen samen en verbinden beleid, uitvoering, processen en ICT. Voor duidelijke afspraken, minder administratieve lasten, betere informatievoorziening en een soepele samenwerking tussen gemeenten en aanbieders.

Hoe het werkt

Bekijk de deze Youtube video over de Ketenbureau Assistenten voor meer informatie.

Advies op maat voor het sociaal domein

Snel zelf verder met een digitale Ketenbureau Assistent? Even sparren met een expert of implementatieadviseur? Kies wat jij op dat moment nodig hebt. Op onze website vind je nog veel meer praktische informatie, handreikingen en e-learnings. Liever persoonlijk contact? Dat kan natuurlijk ook. Neem contact met ons op. Onze experts en implementatieadviseurs helpen je graag verder. 

Met onze digitale assistenten én de kennis van onze experts maken we het werk voor jou en je collega’s elke dag nét een beetje makkelijker.

afbeelding met visualisatie van datastroom

Deze week: e-mail over aanmelding voor de StUF-monitor

Deze week ontvangt uw gemeente of gemeenschappelijke regeling een e-mail over de nieuwe BIDN-Informatiedienst StUF-monitor. De mail gaat naar uw gebruikersbeheerder voor het GGk. De mail wordt verstuurd door BIDN en verwijst u door naar Docusign. Het gaat dus niet om spam. In Docusign leest u meer over de Informatiedienst StUF-monitor en meldt u zich ook aan.

Belangrijk voor de aanmelding StUF-monitor

Alleen een rechtsgeldig vertegenwoordiger mag de aanmelding indienen, namelijk:

het college van burgemeester en wethouders (gemeenten), of
het dagelijks bestuur (gemeenschappelijke regelingen).

Stuur de mail niet door

Om een rechtsgeldig vertegenwoordiger inzage te geven in de documenten en toe te wijzen om de aanmelding in te dienen, is het belangrijk dat u de e-mail niet doorstuurt, maar in Docusign kiest voor ‘Andere acties’ > ‘Toewijzing wijzigen’. Hiermee wijst u de ondertekening toe aan de juiste, rechtsgeldige persoon. Het BIDN stuurt (via Docusign) ook een instructie mee hoe u dit kunt doen.

Achtergrond monitoring berichtenverkeer Wmo en Jeugdwet

Het Ketenbureau monitort sinds 2015 het berichtenverkeer binnen de Wmo en Jeugdwet. Zo worden verstoringen, ontbrekende berichten en andere technische knelpunten vroeg gesignaleerd. Gemeenten en gemeenschappelijke regelingen moeten hiervoor vanaf januari 2027 toestemming geven. Die toestemming geeft u met deze aanmelding.

berichtenverkeer

Monitoring Berichtenverkeer door het Ketenbureau

Al sinds de start van het berichtenverkeer voor de Wmo en de Jeugd monitoren we als Ketenbureau het versturen van berichten via het berichtenverkeer op basis van de technische gegevens op de StUF-envelop. We adviseren en ondersteunen gemeenten en zorgaanbieders hiermee. De informatie uit het berichtenverkeer wordt door BIDN aan het Ketenbureau geleverd.

Om deze gegevensverstrekking transparant en juridisch expliciet te borgen, heeft BIDN hiervoor de Informatiedienst StUF-monitor ingericht. Dit betekent dat BIDN gemeenten of de gemeenschappelijke regeling (GR) toestemming gaat vragen voor deze dienstverlening aan het Ketenbureau.

Waarom monitoring van het berichtenverkeer belangrijk is

Een goed werkend berichtenverkeer is essentieel voor de uitvoering van de Wmo en Jeugdwet. Gemeenten, zorgaanbieders en andere ketenpartners zijn dagelijks afhankelijk van berichten die op het juiste moment worden verzonden, ontvangen en verwerkt.

We monitoren het berichtenverkeer om ervoor te zorgen dat dit proces goed verloopt. Door tijdig te signaleren wanneer berichten niet aankomen, niet worden verwerkt of wanneer retourberichten ontbreken, kunnen problemen snel worden opgespoord en opgelost.

Dit voorkomt dat fouten leiden tot vertraging in de ondersteuning aan inwoners, problemen met declaraties of onjuiste administratieve en beleidsinformatie.

Wat levert monitoring voor gemeenten op?

Monitoring helpt gemeenten en hun softwareleveranciers om:

fouten en verstoringen in het berichtenverkeer vroegtijdig te signaleren;
de continuïteit van zorg en ondersteuning te bewaken;
onnodige administratieve lasten te voorkomen;
problemen met declaraties en rechtmatigheid te beperken;
de kwaliteit van beleids- en managementinformatie te verbeteren;
inzicht te krijgen in terugkerende problemen en mogelijkheden voor verbetering.

Het Ketenbureau heeft sinds 2015 ervaring met het in samenhang analyseren van berichten en de bijbehorende werkprocessen. Daarmee ondersteunt het gemeenten en zorgaanbieders bij het juist en consequent toepassen van de iStandaarden.

Uw toestemming maakt dit mogelijk

Om de monitoring door het Ketenbureau voort te kunnen zetten, heeft BIDN toestemming van de gemeente of de GR nodig om de technische gegevens op de StUF-envelop van het berichtenverkeer naar het Ketenbureau te versturen. Het gaat hierbij om gegevens zoals het berichttype, de verzendende en ontvangende organisatie, het tijdstip en statusinformatie, en niet om de inhoudelijke gegevens van het bericht.

De contactpersonen van de gemeente of de GR ontvangen van BIDN binnenkort meer informatie over de Informatiedienst StUF-monitor en een aanmeldformulier.

Met uw toestemming blijft het voor het Ketenbureau mogelijk om het berichtenverkeer van uw gemeente actief te monitoren, problemen vroeg te signaleren en samen met gemeenten, zorgaanbieders en ketenpartners te werken aan een betrouwbaar en goed functionerend berichtenverkeer.

Vanaf 1 januari 2027 worden de gegevens alleen nog verstrekt voor gemeenten en gemeenschappelijke regelingen die hiervoor een toestemming hebben verstrekt aan BIDN.

Uw toestemming draagt daarmee direct bij aan een goede uitvoering van de Wmo en de Jeugdwet.

Heeft u vragen over het monitoren door het Ketenbureau, neem dan even contact op via Contact | i-Sociaal Domein. Heeft u vragen over het aanmelden voor de Informatiedienst, dan kunt u contact opnemen met de Servicedesk van BIDN door te mailen naar servicedesk@bidn.nl of te bellen naar 0800 222 11 22.

berichtenverkeer

drie personen zitten aan tafel en zijn in gesprek. op de achtergrond staan iconen en lijnen die een model uitbeelden

Verbeter je eigen proces met Ketendata

Afgelopen april heeft BIDN de nieuwste versie van Ketendata beschikbaar gemaakt voor alle gemeenten. Ketendata Berichtenstatus geeft gemeenten inzicht in trends en issues in de werkprocessen rondom het berichtenverkeer. Met Ketendata Berichtenstatus krijg je meer grip op het tijdig versturen van retourberichten, het gebruik van productcodes en bijvoorbeeld de tijd die zit tussen een toewijzing en de start van de zorg. Ketendata Berichtenstatus helpt bij het gesprek tussen gemeenten en zorgaanbieder.

Afgelopen Regiodagen heeft het Ketenbureau in samenwerking met BIDN gesproken met gemeenten en zorgaanbieders over ontwikkelingen rondom Ketendata en hoe Ketendata of vergelijkbare producten ingezet kunnen worden om gemeenten en zorgaanbieders te ondersteunen in hun werk. We hebben gemerkt dat er veel interesse is en dat veel deelnemers ook goed konden aangeven waar ze behoefte aan hebben.

Gebruik van Ketendata nog makkelijker maken
We gaan de komende tijd al concreet aan de slag met extra verduidelijking op het portaal om het gebruik van Ketendata nog makkelijker te maken, bijvoorbeeld door omschrijvingen van de retourcodes en het aanbieden van standaardrapportages op basis van Ketendata. Daarnaast merken we dat er een duidelijke wens is rondom de eigen bijdrage en regieberichten en het ook beschikbaar stellen van Ketendata aan Zorgaanbieders. Deze wensen gaan we de komende tijd verder analyseren.

Ketendata gaat over Monitoring- en Sturingsinformatie. We zien ook een behoefte aan producten die op een andere manier kunnen ondersteunen bij het dagelijkse werkproces. Bijvoorbeeld door signalering van dubbele zorg en de overdracht van zorg naar een andere gemeente of naar de Wmo. Wij gaan dit in samenwerking met VWS en VNG verder verkennen.

Meer weten over Ketendata Berichtenstatus
Bekijk dan het volgende webinar: Webinar ketendata berichtregelstatus 7 mei 2026 of bekijk de documentatie op Downloads Bureau InformatieDiensten Nederland.

Als u vragen heeft
Neem dat contact met ons op via Ketenbureau@i-sociaaldomein.nl of met BIDN via servicedesk@BIDN.nl.

Geen aansluitingen op Berichtenverkeer iJw voor nieuwe GR specialistische jeugdzorg

Volgens de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg (Wvbjz) moet (hoog)specialistische jeugdzorg door de jeugdzorgregio’s gecontracteerd en geadministreerd worden. Maar deze wettelijke bepaling leidt tot een knelpunt voor het berichtenverkeer en de iStandaarden. Daarom worden er op dit moment geen nieuwe Gemeenschappelijke Regelingen (GR), jeugdzorgregio’s en samenwerkingsverbanden aangesloten op het berichtenverkeer en Monitoring en Stuurinformatie-producten als er daarnaast een andere GR of samenwerking bestaat voor iJw.

Achtergrond voor de maatregel
Per 1 januari 2026 geldt de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg (Wvbjz). Die verplicht gemeenten om voor de (hoog)specialistische jeugdzorg samen te werken in 41 jeugdzorgregio’s. Het gaat hier om jeugdzorg die valt onder de AMvB-zorgvormen, waarbij onder andere de volgende taken bij de 41 jeugdzorgregio’s terechtkomen:

het regionaal contracteren van Kinderbeschermingsmaatregelen, jeugdreclassering en de bij AMvB aangewezen vormen van jeugdhulp;
het uitvoeren van de bijbehorende administratieve processen.

Voor de samenwerking worden momenteel nieuwe Gemeenschappelijke Regelingen opgericht voor de (hoog)specialistische jeugdzorg. De bestaande jeugdzorgregio’s en overige regionale samenwerkingsverbanden zijn nog niet overal opgegaan in de nieuwe Gemeenschappelijke Regelingen of ze blijven bestaan voor andere vormen van jeugdzorg.

Omdat meerdere Gemeenschappelijke Regelingen, Jeugdzorgregio’s en samenwerkingsverbanden voor dezelfde gemeenten gebruik willen maken van de dienst iJw-berichtenverkeer, leidt deze situatie tot problemen. Ook de bijbehorende iJw Monitoring en Stuurinformatie, via het product Ketendata dat beschikbaar wordt gesteld door BIDN, wordt dan door meerdere partijen afgenomen.

De iStandaarden, het berichtenverkeer en het product Ketendata gaan uit van één verantwoordelijke afnemer per berichtenstroom, in dit geval de iJw. Met het oprichten van de nieuwe Gemeenschappelijke Regelingen ontstaat er onduidelijkheid welke partij de informatie mag ontvangen en welke informatie voor welke partij is. Daardoor wordt er mogelijk te veel data geleverd of op de verkeerde plek.

Wat de maatregel voor u betekent
Het Ketenbureau zoekt met BIDN en het ministerie van VWS een oplossing. Maar totdat er helderheid is rondom deze knelpunten worden er geen nieuwe Gemeenschappelijke Regelingen, jeugdzorgregio’s en samenwerkingsverbanden aangesloten op het berichtenverkeer en Monitoring en Stuurinformatie-producten als er daarnaast een andere GR of samenwerking bestaat voor iJw.

Meer informatie
Heeft u vragen over dit onderwerp, neem dan contact met ons op via Ketenbureau@i-sociaaldomein.nl of met BIDN via servicedesk@BIDN.nl.

Samen beter aansluiten op jouw informatiebehoefte in de praktijk 

Vertel ons wat jij nodig hebt in je dagelijkse werk binnen de Jeugdwet en Wmo 

Doe mee met onze enquête

Als je bij een gemeente of zorgaanbieder binnen de Jeugdwet of Wmo werkt, dan horen we graag waar jij in de praktijk tegenaan loopt, welke informatie je nodig hebt en hoe jij het liefst geïnformeerd wordt. Jouw inzichten zijn heel waardevol: met jouw input kunnen we onze informatievoorziening, ondersteuning en samenwerking beter afstemmen op jouw werkpraktijk. Meedoen kan tot maandag 15 juni.

👉 Vul de enquête in 

Waarom meedoen
Door de enquête in te vullen, help je niet alleen ons, maar zorg je er vooral voor dat informatie, ondersteuning en betrokkenheid beter aansluiten op jouw dagelijkse werk. 

Ontvang informatie die past bij jouw werk 
Deel welke informatie jij nodig hebt en hoe jij die wilt ontvangen

Meer aandacht voor jouw praktijkvragen 
Help zichtbaar maken wat er in jouw dagelijkse werk speelt, zodat we jou kunnen helpen

Meer invloed op hoe we jou informeren en betrekken

Denk mee over een aanpak die beter aansluit op jouw behoeften
Onze enquête sluit aan op signalen uit het werkveld die we hebben opgehaald tijdens onze events, zoals de Regiodagen, de Week van de Standaarden, inspiratiebijeenkomsten en gesprekken die onze implementatieadviseurs hebben gevoerd met professionals in het veld. Met deze enquête krijgen we nog beter inzicht in wat professionals nodig hebben om hun werk goed te kunnen doen en hoe we daar als Ketenbureau nog beter op kunnen aansluiten.  

Voor wie
We nodigen professionals uit gemeenten en zorgaanbieders uit om mee te doen. Van medewerkers backoffice, zorgadministratie en berichtenverkeer tot applicatie- en functioneel beheerders, accountmanagers, inkopers en contractmanagers. En van beleidsadviseurs en managers tot financiële professionals, business analisten en informatiemanagers. 

Doe mee
Het invullen van de enquête kost je ongeveer 10–15 minuten. We stellen het zeer op prijs als je jouw ervaringen en informatiebehoeften met ons deelt. Zo help je mee om informatie, ondersteuning en betrokkenheid beter af te stemmen op jouw dagelijkse praktijk. 

👉  Deel je inzichten met ons. Vul de enquête in

📚 Onder deelnemers verloten we 30 boeken uit de Ketenbureau-collectie. Wil je kans maken? Laat dan na afloop vrijwillig je adresgegevens achter. Het achterlaten van je adres staat los van de enquête. De enquête zelf blijft volledig anoniem. 

Vrouw spreekt een groep mensen toe in een vergaderzaal

Terugblik Hackathon Hoofd- Onderaannemerschap: Proof of Concept

Op woensdag 20 mei werkten we tijdens een mooie, interactieve en productieve dag samen met professionals aan het veld aan een paar belangrijke verbeteringen en aanscherpingen die van grote waarde zijn voor het sociaal domein. De sessies maken onderdeel uit van de Hackathon i-Sociaal Domein, waarin we met een multidisciplinair team werken aan ons doel: het verminderen van administratieve complexiteit en het verlagen van kosten zodat er meer tijd overblijft voor kwalitatieve zorg. Vanuit het project Landelijk Aanmelding en Registratie Route (LARR) werkten we aan de digitalisering van het landelijk aanmeldformulier Jeugdhulp. Ook gingen we met zorgaanbieders aan de slag voor verbeterde ondersteuning van hoofd- en onderaannemerschap binnen het sociaal domein. De sessies leverden belangrijke inzichten en handvatten voor aanscherping op.

Terugblik Hackathon LARR: eerste stappen naar digitale uitwisseling
Vanuit het project Landelijk Aanmelding en Registratie Route (LARR) werkten samen met verwijzers, jeugdhulpaanbieders en softwareleveranciers aan de digitalisering van het landelijk aanmeldformulier Jeugdhulp. Het landelijk aanmeldformulier dat in 2025 is geïntroduceerd, heeft de aanmeldwijze gestandaardiseerd, maar wordt momenteel nog op papier gebruikt. Vanuit het veld is de behoefte groot om het proces verder te vereenvoudigen en administratieve lasten nog verder te verlagen door digitalisering van het formulier. Tijdens de hackathon is in twee deelsessies verkend wat hiervoor nodig is.

Belangrijkste inzichten van de Hackathon LARR

Meerwaarde digitalisering: minder administratieve lasten, veiligere uitwisseling en beter wachtlijstbeheer
Aandachtspunten: benodigde commitment van alle partijen, toegankelijkheid voor kleinere aanbieders en zorgvuldig omgaan met bredere (1:N) uitvragen
Procesvraagstukken: onder andere rond samenwerking, spelregels, aanpalende processen en standaardisatie van reacties
Technische randvoorwaarden: verdere uitwerking van specificaties, centrale inrichting van authenticatie en autorisatie, gebruik van standaarden en aansluiting van samenwerkingsverbanden

Vervolgstappen na de Hackathon LARR: Proof of Concept
De uitkomsten bevestigen dat een praktijktoets (Proof of Concept) de volgende stap is. Hierin wordt onder realistische omstandigheden getoetst hoe digitale samenwerking kan functioneren én wat deze oplevert. Voorafgaand hieraan is een voorbereidingsfase nodig, waarin de belangrijkste bedrijfsmatige, juridische en technische vraagstukken integraal worden uitgewerkt. In juni en juli werken we samen met betrokken partijen dit vooronderzoek verder uit. Dit vormt de eerste stap naar structurele digitale uitwisseling van het landelijk aanmeldformulier.

Terugblik Hackathon Hoofd- Onderaannemerschap: Proof of Concept
Samen met zorgaanbieders zoals BrabantZorg, Jadoz Zorg en Partners in Jeugd, VECOZO gingen we aan de slag en werkten we aan het verder concretiseren van de requirements voor betere ondersteuning van hoofd- en onderaannemerschap binnen het sociaal domein. Met behulp van interactieve mock-ups hebben belangrijke inzichten opgehaald en aangescherpt. Belangrijke ‘take aways’ zijn onder andere:

het eenduidig vastleggen van contracten inclusief bijbehorende tarieven
het beschikbaar stellen en beheren van nieuwe tarieven
het registreren van producten, inclusief productperiode en locatie

Op de hoogte blijven van nieuwe stappen na de hackathons? Houd onze site in de gaten!

Van losse definities naar een gedeelde taal: “Gewoon beginnen. Dan volgt de rest vanzelf.”

Hoe een informatiemodel stap voor stap het sociaal domein verandert

Wat begon met een vraag over het verbinden van informatiemodellen, blijkt al snel een fundamentele ingreep in hoe het sociaal domein samenwerkt. Wordt op dit moment informatie over cliënten stap voor stap doorgegeven via berichten, overdrachten of Excel-lijsten, in het nieuwe netwerkmodel werkt dit anders. Gegevens blijven op één plek: bij de bron. Met de juiste rechten kunnen organisaties deze gegevens veilig bekijken wanneer dat nodig is. De informatie hoeft dus niet steeds opnieuw te worden verstuurd. Dit voorkomt fouten en vergemakkelijkt de samenwerking tussen gemeenten en aanbieders.

Met de oplevering van een eerste conceptversie van het Gemeenschappelijk informatiemodel zorg en ondersteuning (GIZO) is een belangrijke stap gezet richting een gezamenlijke taal voor gegevensuitwisseling, met impact op de keten als geheel. We spraken Arjen Brienen, grondlegger Gemeentelijk Gegevensmodel (GGM), Elly Kampert, adviseur standaardisatie Zorginstituut Nederland en modelleur, en Joyce Leijen, informatieanalist, ook werkzaam bij het Zorginstituut.

Lees het hele interview (PDF)

Voortgangsmeting: Gemeenten volop bezig met implementatie Contractstandaarden Jeugd en Wmo

Steeds meer gemeenten werken met de Contractstandaarden Jeugd en Wmo. Dat blijkt uit de nieuwste voortgangsmeting van het Ketenbureau i-Sociaal Domein. Inmiddels heeft 71% van de gemeenten de Contractstandaarden Jeugd ingevoerd voor minimaal één zorgvorm. Voor de Contractstandaarden Wmo geldt dat 44% van de respondenten, 146 gemeenten, deze binnen 15 maanden na invoering al heeft geïmplementeerd.

Groei in gebruik Contractstandaarden Jeugd
Het Ketenbureau i-Sociaal Domein voert sinds twee jaar voortgangsmetingen uit naar het gebruik van de Contractstandaarden Jeugd. Uit de eerste meting bleek dat minimaal 39% van de gemeenten de standaarden toepaste bij nieuwe aanbestedingen of verlengingen van contracten.

Bij de tweede voortgangsmeting, begin vorig jaar, gaf 60% van de gemeenten aan de Contractstandaarden Jeugd te gebruiken voor minimaal één zorgvorm. De nieuwste meting laat opnieuw een duidelijke stijging zien: inmiddels past 71% van de gemeenten de standaarden toe. Daarnaast blijkt uit de resultaten dat alle gemeenten inmiddels bekend zijn met de Contractstandaarden Jeugd en Wmo.

Aandachtspunten blijven bestaan
Hoewel de resultaten positief zijn, blijft er volgens het Ketenbureau nog voldoende werk te doen. Zo worden contracten nog niet altijd volledig volgens de contractstandaarden opgesteld en loopt het gebruik van de juiste versies achter. Ook ervaart het Ketenbureau nog onvoldoende betrokkenheid van (zorg)aanbieders.

Tegelijkertijd zijn er duidelijke signalen dat gemeenten bereid zijn om verder met de contractstandaarden aan de slag te gaan. Veel contracten lopen af vóór 1 januari 2028, waardoor er de komende jaren veel nieuwe implementatiemomenten aankomen. Ook is de bekendheid van het ondersteuningsaanbod van het Ketenbureau hoog: 69% van de gemeenten kent het ondersteuningsaanbod voor Jeugd en 92% voor Wmo.

Blijven stimuleren, ondersteunen en onderzoeken
Het Ketenbureau blijft gemeenten en (zorg)aanbieders de komende periode ondersteunen bij de implementatie van de Contractstandaarden Jeugd en Wmo. Daarbij ligt de focus op het stimuleren van correct gebruik van de standaarden, het toepassen van de juiste versies en het vergroten van de betrokkenheid van alle partijen. De komende tijd gaat het Ketenbureau ook de effecten meten van het gebruik van de contractstandaarden.