U bent hier

Interview met Duco Stuurman, voorzitter Stuurgroep i-Sociaal Domein

‘Over vijf jaar moeten we fundamenteel verder zijn’

Zomer 2018 ondertekenden gemeenten en zorgaanbieders de samenwerkingsovereenkomst ‘Gezamenlijk werken aan de toekomst van i-Sociaal Domein’. Hiermee lieten ze zien dat ze zich structureel gezamenlijk willen inspannen om de administratieve lasten in het sociaal domein terug te dringen. Het Ketenbureau i-Sociaal Domein is verantwoordelijk voor de praktische uitvoering van deze ambities. Het Ketenbureau wordt inhoudelijk aangestuurd door de Stuurgroep. Duco Stuurman, Stedelijk Directeur Sociaal Gemeente Amsterdam en voorzitter van de Stuurgroep i-Sociaal Domein: "We moeten het eenvoudig en beheersbaar houden."

Structureel

Gemeenten en zorgaanbieders werkten al langer samen om de administratieve lasten terug te dringen in het programma i-Sociaal Domein. Met de oprichting van het Ketenbureau wordt deze samenwerking structureel. Stuurman: "Dat is belangrijk, want we hebben hetzelfde doel: minder administratie waardoor er meer tijd en geld over blijft voor zorg. Goede zorg is het hoofddoel."

Gemeentelijk Gegevensknooppunt

Stuurman is al langere tijd betrokken bij de decentralisatie van het sociaal domein. "In 2013 voor het eerst, toen nog bij de voorloper van het programma i-Sociaal Domein. Al vrij vroeg hebben we het Gemeentelijk Gegevensknooppunt gerealiseerd. Later kwamen de standaarden en de uitvoeringsvarianten erbij. Alleen, dat is meteen de beperking, het blijven technische oplossingen. En dat is niet voldoende. Want vervolgens bleek dat gemeenten op allerlei verschillende manieren aan de slag gingen. Door eigen regels te hanteren, eigen procedures te gebruiken."

Variatie

Die variatie in de uitvoering is op dit moment het grootste knelpunt, stelt Stuurman. "Gemeenten die bovenop de standaarden extra eisen gaan stellen. Daar moeten we iets aan veranderen. In die Beschränkung zeigt sich der Meister.’ Waarom doen gemeenten dat eigenlijk? ‘Soms is er een politieke reden, er wordt extra verantwoording gevraagd bijvoorbeeld. Het kan gaan om extra controle of om pogingen om vooral maar zo compleet mogelijk te zijn. Het gebeurt vaak niet bewust."

Streep trekken

Maar niet alleen gemeenten moeten nog een slag maken. "Zorgaanbieders hebben ook nog wat te doen. Er zijn zorgaanbieders die in een eigen wereld leven. Die bijvoorbeeld nog steeds niet in staat zijn om aan te sluiten op het Gegevensknooppunt en die niet willen factureren maar om een voorschot blijven vragen. Dan denk ik: misschien is het beter als een gemeente een keer een streep trekt. Te eisen dat een aanbieder op een bepaalde manier werkt en zo niet: dan doe je daar geen zaken meer mee."

Realistisch

Bovendien, zegt Stuurman, moeten zorgaanbieders ‘realistisch zijn’. "Sommige aanbieders zien het liefst dat alles gestandaardiseerd wordt, dat er één centraal systeem komt bijvoorbeeld. Maar dat zal niet gebeuren. Er is nou eenmaal een decentralisatie geweest en dat betekent dat zorgaanbieders zaken moeten doen met gemeenten. En die vullen het op hun eigen manier in, passend bij de lokale situatie. Dat houdt dus ook in dat er variatie is. Natuurlijk geen vierhonderd manieren, maar dat we uiteindelijk uitkomen op een paar varianten is reëel. Daar zullen zorgaanbieders zich op in moeten stellen."

Eenvoudig houden

Hetzelfde geldt voor administratieve lasten. "Die zijn er altijd, daar ontkomen we niet aan. Maar we moeten ze beheersbaar houden. Dat doen we door het eenvoudig te houden en door elkaar te vertrouwen. Zoek naar andere manieren van controle, ga bij elkaar langs en kijk in elkaars administratie. Dat is veel sneller en efficiënter dan steeds maar gegevens op te vragen." Het Ketenbureau blijft ondertussen ook bezig met het terugdringen van die lasten. "We gaan aanbieders en gemeenten ondersteunen om samen problemen op te lossen. We gaan goede oplossingen ophalen in het land en die omwerken naar standaardoplossingen. Vervolgens gaan we andere gemeenten en aanbieders ondersteunen bij de implementatie daarvan."

Minder lasten

Hoe ziet het sociaal domein er over vijf jaar uit? "Dan hoop, nee, wil ik dat er structureel minder administratieve lasten zijn. Dat we een vergaande vereenvoudiging hebben doorgevoerd, dat er van contract tot en met verantwoording forse stappen zijn gezet. We hebben de afgelopen jaren al veel bereikt maar we zijn er nog niet. Over vijf jaar moeten we fundamenteel verder zijn."